So sánh Raspberry Pi và Arduino – Nên chọn cái nào?

Nếu bạn đang bắt đầu bước chân vào thế giới điện tử và lập trình nhúng, chắc hẳn bạn đã từng tự hỏi: “Nên chọn Raspberry Pi hay Arduino?”. Đây là câu hỏi kinh điển của mọi người mới bắt đầu. Mặc dù cả hai đều là những bo mạch điện tử nhỏ gọn, phổ biến và có cộng đồng hỗ trợ khổng lồ, nhưng bản chất của chúng lại hoàn toàn khác nhau. Bài viết này sẽ đi sâu so sánh Raspberry Pi và Arduino, giúp bạn hiểu rõ sự khác biệt giữa Raspberry Pi và Arduino  và quyết định đâu là lựa chọn phù hợp nhất cho dự án của mình.

Định nghĩa của Raspberry Pi và Arduino:

Để so sánh Arduino và Raspberry Pi một cách chính xác, trước tiên chúng ta cần hiểu định nghĩa của chúng:
  • Arduino là một Vi điều khiển (Microcontroller). Hãy tưởng tượng nó như một bộ não đơn giản, chỉ tập trung làm một việc cụ thể tại một thời điểm nhưng làm rất nhanh và chính xác. Nó không chạy hệ điều hành, bạn chỉ cần nạp code và nó chạy ngay lập tức khi cấp điện.

  • Raspberry Pi là một Máy tính nhúng (Single Board Computer – SBC). Nó giống hệt chiếc laptop của bạn nhưng thu nhỏ lại. Nó chạy hệ điều hành đầy đủ (thường là Linux/Raspberry Pi OS), có thể chạy nhiều chương trình cùng lúc, lướt web, xem phim và xử lý các tác vụ phức tạp.

So sánh Raspberry Pi và Arduino:

Hệ điều hành và phần mềm

  • Arduino: Chỉ chạy một chương trình duy nhất (Firmware) mà bạn nạp vào. Không có hệ điều hành, không có giao diện desktop.
  • Raspberry Pi: Chạy hệ điều hành đa nhiệm (Linux). Bạn có thể kết nối chuột, bàn phím, màn hình và sử dụng như một máy tính văn phòng.

Ngôn ngữ lập trình

  • Arduino: Chủ yếu sử dụng C/C++ (Arduino IDE).
  • Raspberry Pi: Hỗ trợ đa dạng ngôn ngữ như Python (phổ biến nhất), C++, Java, Node.js, PHP… Do chạy Linux, khả năng của nó là vô tận.

Sức mạnh xử lý và Bộ nhớ

Trong cuộc đua về cấu hình (Raspberry Pi vs Arduino Uno), Raspberry Pi hoàn toàn áp đảo:
  • Arduino Uno: Tốc độ 16 MHz, RAM 2 KB.
  • Raspberry Pi 4/5: Tốc độ hàng GHz, RAM từ 2GB đến 8GB.

Khi nào chọn Raspberry Pi hay Arduino

Việc lựa chọn Arduino và Raspberry Pi phụ thuộc hoàn toàn vào mục đích dự án của bạn
Bạn nên chọn Arduino khi:
  • Dự án đơn giản, lặp đi lặp lại: Đọc cảm biến nhiệt độ, đóng mở rơ-le, tưới cây tự động.
  • Cần xử lý thời gian thực (Real-time): Điều khiển động cơ chính xác, robot dò line.
  • Yêu cầu tiết kiệm điện và hoạt động liên tục 24/7 mà không lo lỗi hệ điều hành.
  • Ngân sách thấp.

Bạn chọn Raspberry Pi khi:

  • Dự án phức tạp, cần xử lý đa tác vụ.
  • Xử lý hình ảnh, video, nhận diện khuôn mặt (AI/Computer Vision).
  • Làm máy chủ (Server): Web server, VPN server, chặn quảng cáo (Pi-hole), Home Assistant.
  • Cần kết nối Internet phức tạp và giao diện đồ họa đẹp mắt.

Bạn có thể kết hợp cả Raspberry Pi và Arduino vào dự án của mình

Bạn không nhất thiết phải chọn riêng lẻ Raspberry Pi or Arduino. Trong nhiều dự án chuyên nghiệp, các kỹ sư thường kết hợp cả hai.
Ví dụ: Bạn dùng Arduino để đọc cảm biến và điều khiển động cơ (vì nó làm việc này rất ổn định), sau đó gửi dữ liệu qua cổng Serial lên Raspberry Pi. Raspberry Pi sẽ đóng vai trò là “bộ não” trung tâm, phân tích dữ liệu, hiển thị lên màn hình hoặc gửi lên Cloud.